Rusiyada ağır xəstələr, o cümlədən onkoloji xəstələr üçün nəzərdə tutulan dərmanların dövlət satınalmalarında nəhəng korrupsiya mexanizminin fəaliyyət göstərdiyi iddia olunur. Jurnalist araşdırmasına görə, hər il yüz milyonlarla dollar məmurların və vasitəçilərin cibinə gedə bilər.

Musavat.com xarici agentliklərə istinadən xəbər verir ki, bu barədə Rusiyanın müstəqil «Proyekt» nəşrinin araşdırmasında bildirilir.

Araşdırmaya əsasən, dövlətin bahalı dərman preparatlarına ayırdığı vəsaitin 10–20 faizi rüşvət şəklində məmurlara, xəstəxana rəhbərlərinə və satınalma prosesində iştirak edən digər şəxslərə ötürülə bilər.

Təkcə 2025-ci ildə Rusiya səhiyyə sistemi səkkiz xarici əczaçılıq şirkətindən 386 milyard rubl dəyərində dərman alıb. Nəşrin hesablamasına görə, bu satınalmalar çərçivəsində korrupsiya ödənişləri təxminən 38,5 milyard rubla çata bilər.

Araşdırmada bildirilir ki, korrupsiya mexanizminin əsasını dərman istehsalçılarının distribütorlara verdiyi kommersiya bonusları təşkil edir. Bu bonuslar adətən preparatların qiymətinin 30 faizinə, bəzi iri müqavilələrdə isə 60 faizinə çatır.

İddialara görə, həmin vəsaitin bir hissəsi regional vasitəçilər üzərindən tenderlərin təşkilinə və vəzifəli şəxslərə rüşvət verilməsinə yönəldilir. Nəticədə dövlət sifarişləri çox vaxt tenderin yeganə iştirakçısına verilir.

Sankt-Peterburqda 400 milyon rublluq şübhəli ödəniş

Jurnalistlər Sankt-Peterburqda iki onkoloji preparatın təxminən 1,5 milyard rublluq satınalmasını nümunə göstərirlər. Hər iki tenderdə yalnız regional vasitəçilər iştirak edib. Araşdırma mənbəsinin hesablamasına görə, bu əməliyyatlar zamanı 400 milyon rubla yaxın bonus vəsaiti vasitəçilərdən keçmiş ola bilər.

Dövlətə onkoloji dərman tədarük edən iri şirkətlər arasında «Farmstandart», «R-Farm» və «Biokad»ın adı çəkilir.

Nəşr mümkün benefisiarlar sırasında iri iş adamlarının, Rusiya rəhbərliyinə yaxın ailələrin və Putinin qohumlarının olduğunu iddia edir. Bununla belə, araşdırmada səsləndirilən ittihamlar həmin şəxslərin cinayət məsuliyyətinin məhkəmə qaydasında müəyyən edildiyi anlamına gəlmir.

Jurnalistlərin fikrincə, korrupsiya ilə bağlı cinayət işləri əsasən kiçik vasitəçiləri əhatə edir, böyük satınalma mexanizmi isə fəaliyyətini davam etdirir.

Xərçənglə mübarizəyə ayrılan vəsait də azalır

Araşdırmanın digər diqqətçəkən məqamı onkoloji xəstələrə dövlət dəstəyinin azalmasıdır.

«Proyekt»in məlumatına görə, 2026-cı ilin oktyabrına qədər xərçənglə mübarizə üzrə federal layihədə vəsaitlərin istifadəsi 82 faiz azalıb.

2027-ci ilin büdcəsində isə bu istiqamətə əvvəllər vəd edilən 144,9 milyard rubl əvəzinə cəmi 3,9 milyard rubl nəzərdə tutulduğu bildirilir.

Beləliklə, jurnalistlərin araşdırması Rusiyada onkoloji xəstələrin müalicəsinə ayrılan dövlət vəsaitlərinin həm korrupsiya riskləri, həm də maliyyələşmənin azalması ilə üzləşdiyini göstərir.

Mənbə: musavat.com